عەرەبانە و حکومەت ، چاکسازی و گۆڕان
هونەر تۆفیق
PM:04:45---29-07-2018
ئه‌م بابه‌ته 744 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌

سیاسەتی کوردی لە سەدەی ڕابردوودا ، دابەش ببوو بەسەر دوو بیرکردنەوە ، دوو بەرەدا . بەرەی ناسیونالیزم و بەرەی سۆسیالیزم . لەنێوان ئەو دوو بەرەیەدا پرسە سیاسی و فەرهەنگیەکانی کورد هەنگاوی باشەی بەرەو پێشەوە ناوە . ئەگەر وەک پرۆژە سەیری بکەین چ لەبەرەی چەپی کوردیەوە بێت کە شیوعیەکان کۆی کردبوونەوە ، یان لەبەرەی قەومیەکانەوە کە لەناو پارتی دیموکراتدا ئاوێتەببوون ، هەریەکەیان بەپێ ی تێڕوانینی خۆیان لەهەموو کایە سیاسی و فەرهەنگیەکاندا ، بەهەموو خراپەکاری و نەزانی و ئەحمەقیەکانیشیانەوە . تەکانێکیان بە کۆمەڵگەی کوردی داوە . چونە ناو حکومەت و وەزاراتی عێراقیەوە ، کردنەوەی زانکۆی سلێمانی ، دامەزراندنی کۆڕی زانیاری کورد ، ئەنجومەنی ئەدیبانی کورد و دواتر نوسەران و هونەرمەندان . تیپە مۆسیقی و شانۆیەکانی ئەو سەردەمە ، هەموویان پاراڵێڵ بە پرۆژە سیاسیەکەی کورد کشاون . 
لەکۆتایی سەدەی ڕابردوو و دەیەی دووەمی ئەم سەدەیەوە ، سیاسەتی کوردی لەهەرێمی کوردستاندا بۆتە پرۆژەیەکی تر کە پرۆژەی چاکسازیە . هەموو پارت و بیرکردنەوە سیاسیەکانی کورد ڕژاونەتە ناو ئەو پرۆژەیەوە . حزبەکانی دەستەڵات و ئۆپۆزسیۆن و وەسەتیەکانیش هەموویان پێکەوە زۆرترین بانگەوازی سیاسی و حیزبیان لەپێناو چاکسازیدایە . 
بەڵام بەداخەوە چاکسازی لەکەمترین ئاستیدا ڕووینەداوە و نەکراوە ! بۆچی ؟
حکومەتەکانی کۆماری یەکەم و دووەمی عێراق کۆمەڵێک چاکسازی بنەڕەتیان ڕاگەیاند . بۆ ئەو سەردەمە و کۆمەڵگەی عێراقی بە کورد و عەرەبەوە دەستبردن بۆ ئەو پرسە هەستیارانەی چاکسازی مەترسیداربوون . وەک پرسی ڕیفۆرم لە زەوی و زاردا ، یان ڕێفۆرم لە فەرهەنگی کۆمەڵگەدا بەناوی نەهێشتی نەخوێندەواریەوە . 
بەرکەوتنێکی ترسناک بوو لەگەڵ ئاغا و بەگ و کوێخاخاوەن زەویە کشتوکاڵیەکاندا . لێسەندەنەوەی زەویە کشتوکاڵیەکان لەو چینە خاوەن نفوز و هێزە لە کۆمەڵگەی کوردی و عەرەبیدا سەرچڵی و ئازایەتی حکومەتی دەویست . بەڵام حکومەتەکانی کۆماری یەکەم و دووەمی عێراق چاونەترسانە ئەو زەویانەیان لە ئاغا و دەرەبەگەکان سەندەوە و دابەشیان کردنەوە بەسەر جوتیارەکاندا . کۆتاییان بە ئاغایەتی و بەگایەتی سەدان ساڵەی ئەو چینە زۆردارە هێنا . 
هەروەها هەڵمەتی نەهێشتنی نەخوێندەواری هیچی کەمتر نەبوو لەگەڵ هەڵمەتی چاکسازی لە زەویە کشتوکاڵیەکاندا . لەبەر ئەوەی زۆرینەی کۆمەڵگەی عێراقی تا ئەوکاتەش بڕوایان بە حوجرە و میرزا و مەکتەبە ئایینیەکان بوو . ڕیفۆرمی خوێندەواری کارێکی ئاسایی و سانا نەبوو ، بەڵام بەهەمان سەرچڵی ڕیفۆرمی زراعیەوە هەڵمەتی نەهێشتنی نەخوێندەواریشیان بەئەنجام گەیاند .
پرۆژەی چاکسازی لە سیاسەتی کوردیدا ، جا ئەگەر پرۆژەی ئۆپۆزسیۆن بێت یان دەستەڵات سەرچڵی و ئازایەتی دەوێت . چاونەترسی لە ئەنجامداندا پێویستە . نەوەک ئێستا ، کە حکومەتێکی زرت و زەبەڵاح ناوێرێت و توانای چاکسازی لەسەر شەقامەکاندا نیە ، عەرەبانەکانی ناوشاری بۆ ڕیفۆرم ناکرێت ، ئینجا نەخوازەڵا غیرەتی ڕیفۆرمی لە نەوت و موڵکی گشتی و داهاتی سامانی نیشتمانیدا لەکوێ دەبێت ؟!






زۆرترین خوێنراو
گۆڤاری لڤین
318
ژمارە
وتار
لڤینی نوێ
59
ژمارە